MERMER KURUTMA VE YÜZEY İŞLEMLERİ

EMA makine, mermer sektörü için sıcak hava kurutma fırınları (elektrikli-gazlı), IR kurutma fırınları, katlı fırınlar, UV kürleme sistemleri ve bunları destekleyen ara makineleri (konveyörler, işlem masaları, reçine dolgu makinesi gibi...) üretmektedir. EMA makine tarafından geliştirilen kurutma sistemleri; UV kimyasalların kurutulmasından Epoksi kimyasalların Katlı fırınlar (MARmax) ile kurutulmasına kadar etkin bir yer işgal etmektedir.

Üretilen bu makinelerden istenilen prosese göre seleksiyon öncesi kurutma hatları, yüzey gözenekleri dolgu hattı, çatlak tamir ve yüzey gözeneyi dolgu hatları gibi hatlar oluşturulur. Yüzey gözenekleri dolgu hatlarında ağırlıklı olarak UV esaslı kimyasallar, dolayısıyla UV kurutma hatları kullanılmaktadır. Kullanılan UV kimyasallar ağırlıklı olarak UV polyester esaslı olup, Sağlık ve iş güvenliği yasalarının etkin olduğu toplumlarda UV esaslı reçineler kullanılmaktadır.

Bazı mermer türleri ve travertenlerde doğal yapıları nedeniyle bünyelerinde tuttukları su ve nem seleksiyon işlemini olanaksız kılar. Seleksiyon öncesi kurutma hattı bu olumsuz koşulu ortadan kaldırmak gerekmektedir. Bunun için, IR infrared lamba ısıtmalı ve kapalı bir sistem içersinde hava sirkülasyonu sağlayan bir makine yardımıyla bu mümkün olmaktadır. EMA tarafından geliştirilen IR max infrared kurutucular ile mermer, traverten, Limra gibi doğal taşlar istenen değerlere ısıtılarak bünyesindeki suyun büyük bir kısmı uzaklaştırılır. Kurutma fırının içersinde yoğuşmuş bir su kalmamalıdır.

Ülkemizde halen genellikle dolgu malzemesi olarak fırınlarda kurutulan polyester esaslı mastikler kullanılsa da gelişen teknoloji ve sürate olan ihtiyaç dolayısıyla bazı işletmeler ve özellikle Avrupalı firmalar çoğunlukla IR + UV kombinasyonlu hatlar kullanmaktadır.

IR, UV lambalar ve UV reçinelerin pahalı olması ilk bakışta işletme giderlerini fazlalaştıracak kaygısını ortaya çıkarsa da kullanımdaki kolaylık, hız ve yüksek üretim kapasitesi bu kaygıları kısa zamanda ortadan kaldırır. IR ve UV lambaların ömürlerinin minimum 1000 saat olduğu da unutulmamalıdır. IR lambalarda bu ömrün 5000 saate kadar çıktığı unutulmamalıdır.

Bu hatlardaki proses kalibrasyon, ön temizleme + kurutma (suyu alma) + dolgu + sağlamlaştırma + cila olduğundan bekleme istenmeyen bir durumdur. Gözenek dolgu hattındaki ilk fırın mermerdeki rutubeti hızla alabilen IR fırındır. EMA tasarımlı IR reflektörlerle montajlı IR lambalar belirli aralıklarla fırında dizilmişlerdir. Her ne kadar yüzeyli kurutma yeterli olsa da IR lambaların özelliği dolayısıyla mermer alt yüzeyine kadar ısıtılıp kurutulur. Kurutulan mermere UV reçine ile dolgu işlemi yapıldıktan sonra UV kürleme sisteminde lamba sayısı ve güce bağlı olarak çok süratli bir biçimde UV reçine sertleşmiş olur. IR + UV kombinasyonu gözenek dolgu hatlarının en kısasını meydana getirir.

Genellikle kesme işleminden hemen sonra yapılması istenen çatlak tamiri beraberinde birçok zorlukları da getirir. Örneğin bünyesine su almış mermer sudan ve nemden tamamen arındırılmazsa kullanılan epoksi veya UV reçineler kılcal çatlakları dolduramazlar, doldursa da çatlak cidarlarına yapışamaz. Bu nedenle mermer önce kurutma süresini kısaltan IR destekli fırınlarda alt ve üst yüzey kurutma uygulamasıyla daha kısa sürede sudan ve nemden arındırılabilir.

Kullanılan epoksi veya UV reçinenin hızlı biçimde jelleşmemesi için uygulama öncesi bu maddelerin viskozitesinin uygunluğuna dikkat ederek uygulama sırasında ve sonrasında fırın ısısını kontrol etmek gerekir. Çünkü zamanından önce jelleşen epoksi ve UV reçine çatlakları iyice dolduramaz veya uygun olmayan viskozite söz konusuysa çatlaklardan hızla akar ve yine çatlakları dolduramaz.

Ema çatlak dolgu tamir hattı olarak iki çeşit hat üretir;

1-ısıyla kuruyan epoksi çatlak dolgu tamir hatları

2- UV kürlenmeli çatlak dolgu tamir hattı: (Kullanımı şu anda mümkün olmamaktadır.)

Daha ziyade çatlak tamirinde kullanılan Epoksi çatlak dolgu tamir hatlarıdır. Epoksi çatlak tamir hatlarında taşın suyunu (nemini) almak IR (IRmax) infrared kurutucu fırınlarla yapmanın yanı sıra, Taşın hem kurutulması hem de epoksi uygulama sonrası sağlamlaştırılması Kurutucu Katlı Fırın (Katlı Kurutma Fırınları) MARmax tarafından da yapılabilir. Böyle yapılması halinde hat seri bir hat halini alacaktır.

Kırılma problemi olmayan taşlarda iki proses aynı anda bu hatta yapılabilir. Örneğin IR destekli kurutma fırını + epoksi veya UV reçine uygulama + UV reçine kürleme sistemi kombinasyonu gibi. Ancak kırılma problemi olan taşlarda önce IR destekli kurutma fırını + çatlak doldurma uygulaması + kurutma fırını veya + ön silim + gözenek dolgu uygulaması + IR destekli fırından meydana gelen bir hatta ihtiyaç vardır ki bu hat istenildiğinde ayrı ayrı işlemler için de rahatlıkla kullanılabilir.

Limra yüzeylerine uygulanan, GAMİ tarafından geliştirilen MMP adındaki bir UV kimyasal ile Limranın su emiciliği ve leke tutuculuğu ortadan kaldırılabilir.